![[Żródła do historii Polski XIX-XX w.]](../../../pict_/ibidem_z.gif)
Otrzymawszy depeszę radiową Pana Ministra Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej z dn. 7 lutego nr 414, ludowy komisarz spraw zagranicznych zmuszony jest oświadczyć, że niestety nie otrzymał wspomnianej w niej depeszy radiowej z dn. 29 stycznia.
Rosyjska Republika Radziecka, dążąc do współżycia w niezmiennej przyjaźni ze wszystkimi narodami, zawsze pragnęła i pragnie gorąco zachować pokojowe i dobrosąsiedzkie stosunki z narodem polskim. Rosyjski rząd radziecki wyraźnie ujawnił swoje życzenie wyświadczenia przysługi polskim masom ludowym przez pieczołowitość, z jaką dbał o zachowanie w dobrym stanie polskich skarbów narodowych, polskich zabytków, bezcennych dzieł sztuki, obrazów sławnych malarzy, rękopisów polskich kompozytorów, w ogóle skarbów będących dziedzictwem historycznej przeszłości Polski, wśród których samych tylko dywanów przedstawiających dużą wartość artystyczną i historyczną jest kilka tysięcy. Rosyjski rząd radziecki z największą troskliwością chroni te skarby w tym celu, by zwrócić je w odpowiednim momencie masom ludowym Polski.
Życząc sobie i obecnie równie gorąco usunięcia wszelkich przyczyn zatargów z rządem Rzeczypospolitej Polskiej i ustalenia z nim normalnych stosunków, rosyjski rząd radziecki przyjmie zgodnie z tymi dążeniami delegata Rzeczypospolitej Polskiej. Porozumiał się on z bratnimi robotniczo-chłopskimi rządami radzieckimi Litwy i Białorusi w eelu zabezpieczenia swobodnego przejazdu do Moskwy delegatowi rządu Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustalenia najbardziej odpowiedniej dla niego marszruty, przy czym ten ostatni problem może być rozstrzygnięty jedynie na miejscu, ze względu na zniszczenia dróg i mostów dokonane przez cofające się wojska niemieckie, a także ze względu na walki toczone przez różnorodne oddziały przeciwko Republikom Litwy i Białorusi w strefie granicznej tych republik z ich zachodnimi sąsiadami. Natychmiast po otrzymaniu odpowiedzi w tej sprawie zakomunikujemy ją Panu Ministrowi Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej.
Podobnie jak rząd Rzeczypospolitej Polskiej, uważamy za niezmiernie doniosłe te problemy, które powinny być rozpatrzone przez oba rządy, przy czym niektóre z nich, w szczególności dotyczące układów terytorialnych, powinny być rozstrzygnięte w drodze rokowań z rządami Radzieckich Republik Litwy i Białorusi, których dotyczą bezpośrednio. Mamy zamiar zwrócić się do nich z propozycją naszego pośrednictwa w celu pomocy w rozwiązaniu interesujących je problemów.
Rosyjski rząd radziecki, powstrzymując się ze swej strony od interwencji w wewnętrzne sprawy Rzeczypospolitej Polskiej, zmuszony jest zwrócić uwagę rządu Rzeczypospolitej Polskiej na fakt, że oddziały legionistów polskich uczestniczą nadal w działaniach wojennych prowadzanych przez kontrrewolucyjne bandy białogwardyjskie przeciwko Rosyjskiej Republice Radzieckiej w kraju Murmańskim, na Syberii i w innych miejscach, oraz domaga się od rządu polskiego, by położyć kres temu niedopuszczalnemu stanowi rzeczy.
Ustanowienie normalnych stosunków dyplomatycznych pomiędzy obiema republikami leży tym bardziej w interesie polskich mas ludowych, ponieważ kilkaset tysięcy polskich uchodźców oczekuje na terytorium Rosji Radzieckiej z utęsknieniem chwili, gdy otworzy się przed nimi droga powrotu do domu. Te masy uchodźców, znajdujące się w ciężkim położeniu wskutek zahamowania ich powrotu do kraju, błagają rząd polski, by przyspieszył moment, gdy powrót ich stanie się możliwy i pomógł im w uzyskaniu normalnych warunków egzystencji. W samym tylko okręgu orenburskim, gdzie niedawno została przywrócona władza Rosyjskiej Republiki Radzieckiej, stwierdzono obecność wielu tysięcy uchodźców polskich, pozbawionych wszelkich środków egzystencji.
Rosyjski rząd radziecki rozpatrzy wszystkie wymienione problemy, jak też inne, dotyczące obu rządów, w duchu bezwzględnie pokojowym, przeniknięty chęcią usunięcia wszelkich przyczyn konfliktu z rządem Rzeczypospolitej Polskiej.
Ludowy Komisarz Spraw Zagranicznych
Powrót do wykazu chronologicznego
