![[Żródła do historii Polski XIX-XX w.]](../../../../pict_/ibidem_z.gif)
Współpracownik "Izwiestij" zwrócił się do przewodniczącego sowieckiej misji wojskowej K. J. Woroszyłowa z pytaniami, na które K. J. Woroszyłow udzielił następujących odpowiedzi:
Pytanie: Jak zakończyły się rokowania z wojskowymi misjami Anglii i Francji?
Odpowiedź: Wobec ujawnionych poważnych rozbieżności rokowania zostały przerwane. Wojskowe misje wyjechały z Moskwy.
Pytanie: Czy można wiedzieć, w czym wyrażają się te rozbieżności?
Odpowiedź: Sowiecka misja wojskowa uważała, że ZSRR, nie mając wspólnej granicy z agresorem, może okazać pomoc Francji, Anglii i Polsce jedynie pod warunkiem przepuszczenia jego wojsk przez terytorium polskie, albowiem nie ma innych dróg umożliwiających wojskom sowieckim wejście w kontakt z wojskami agresora. Podobnie jak w ubiegłej wojnie wojska angielskie i amerykańskie nie mogłyby wziąć udziału w wojskowym współdziałaniu z siłami zbrojnymi Francji, gdyby nie miały możności operowania na terytorium Francji, tak i sowieckie siły zbrojne nie mogłyby wziąć udziału w wojskowej współpracy z siłami zbrojnymi Francji i Anglii, gdyby nie zostały przepuszczone przez terytorium Polski.
Mimo całkowitej oczywistości i słuszności takiego stanowiska wojskowe misje francuska i angielska nie zgadzały się z takim stanowiskiem misji sowieckiej, a rząd polski oświadczył otwarcie, że nie przyjmie wojskowej pomocy od ZSRR.
Ta okoliczność uniemożliwiła wojskową współpracę ZSRR i tych krajów.
W tym tkwi podstawa rozbieżności. Na tym też zostały przerwane rokowania.
Pytanie: Czy nie było mowy w czasie rokowań o pomocy dla Polski w surowcach i materiałach wojennych?
Odpowiedź: Nie, nie było mowy. Pomoc w surowcach i materiałach wojennych stanowi kwestię handlową i dlatego, by Polsce dostarczyć surowców i materiałów wojennych, nie trzeba zawierać paktu w sprawie wzajemnej pomocy, a tym bardziej wojskowej konwencji. USA, jak i wiele innych państw, nie mają żadnych paktów o wzajemnej pomocy ani konwencji wojskowej, a mimo to od dwóch lat sprzedają Japończykom surowce i materiały wojenne bez względu na to, że Japonia znajduje się w stanie wojny z Chinami. W czasie rokowań chodziło nie o pomoc w surowcach i materiałach wojennych, lecz o pomoc w sile zbrojnej.
Pytanie: Obserwator dyplomatyczny dziennika "Daily Herald" pisze, że misje wojskowe Anglii i Francji jakoby pytały misję sowiecką, czy ZSRR gotów jest zaopatrywać Polskę w samoloty, materiały wojenne i utrzymywać w pogotowiu na granicy Armię Czerwoną, a sowiecka misja wojskowa rzekomo odpowiedziała na to propozycją: "Natychmiast po wybuchu wojny trzeba by okupować Wilno i Nowogródek na północnym wschodzie, a także województwa: lwowskie, tarnopolskie i stanisławowskie na południowym wschodzie. Z tych rejonów Armia Czerwona mogłaby okazać Polakom pomoc wojskową, gdyby to było konieczne".
Jak się zapatrujecie na to oświadczenie obserwatora dyplomatycznego "Daily Herald", czy odpowiada ono rzeczywistości?
Odpowiedź: Oświadczenie to jest od początku do końca kłamliwe, autor jego jest bezczelnym kłamcą, a dziennik, który zamieścił kłamliwe oświadczenie swojego dyplomatycznego obserwatora, dziennikiem oszczerczym.
Pytanie: Agencja Reutera podaje drogą radiową: "Woroszyłow oświadczył dziś kierownikom misji wojskowej angielskiej i francuskiej, że wobec zawarcia paktu o nieagresji między ZSRR a Niemcami rząd sowiecki uważa za niecelowe dalsze rokowania z Anglią i Francją".
Czy ten komunikat agencji Reutera odpowiada rzeczywistości?
Odpowiedź: Nie, nie odpowiada rzeczywistości. Nie dlatego przerwane zostały rokowania z Anglią i Francją, że ZSRR zawarł pakt o nieagresji z Niemcami, lecz na odwrót, ZSRR zawarł pakt o nieagresji z Niemcami w wyniku, między innymi, tej okoliczności, że wojskowe rokowania z Francją i Anglią doprowadziły do impasu wskutek nie dających się usunąć rozbieżności.
Powrót do wykazu
chronologicznego
