![[Żródła do historii Polski XIX-XX w.]](../../../../pict_/ibidem_z.gif)
Rząd sowiecki zapoznał się z przekazanym mu 15 sierpnia bieżącego roku przez p. Schulenburga oświadczeniem rządu niemieckiego o jego dążeniu do poważnego polepszenia stosunków politycznych między Niemcami a ZSSR.
Dotychczas rząd sowiecki, uwzględniając oficjalne oświadczenia poszczególnych przedstawicieli rządu niemieckiego, nierzadko mające nieprzyjazny, a nawet wrogi charakter w stosunku do ZSRR, dochodził do wniosku, że rząd niemiecki szuka powodów do konfliktów z ZSRR, przygotowuje się do tych konfliktów i uzasadnia nierzadko konieczność wzrostu swych zbrojeń nieuchronnością takich konfliktów. Nie wspominamy już o tym, że rząd niemiecki, wykorzystując tak zwany pakt antykominternowski, dążył do stworzenia i tworzył jednolity front kilku państw przeciwko ZSRR, przyciągając do tego ze specjalnym uporem Japonię.
Zrozumiałe, że taka polityka rządu niemieckiego zmuszała ZSRR do podejmowania poważnych kroków i przygotowań do odparcia prawdopodobnej agresji ze strony Niemiec i - rozumie się -uczestniczenia w dziele organizacji frontu obrony przeciwko agresji.
Teraz jednak, gdy rząd niemiecki dokonuje zwrotu polityki w kierunku poważnego polepszenia stosunków politycznych z ZSRR, rząd sowiecki może tylko zaakceptować taki zwrot i ze swej strony gotów jest przebudować swoją politykę w duchu poważnego polepszenia stosunków z Niemcami.
Jeśli dodać do tego okoliczność, że rząd sowiecki nigdy nie miał i nie chce mieć jakichkolwiek agresywnych zamiarów wobec Niemiec, że uważał i uważa nadal za całkowicie możliwe pokojowe rozstrzygnięcie spornych problemów między Niemcami a ZSRR, gdyż zasada pokojowego współistnienia różnych systemów politycznych jest starą zasadą polityki zagranicznej ZSRR, to można sformułować wniosek, że istnieje nie tylko realna podstawa do nawiązania nowych polepszonych stosunków politycznych między obu krajami, ale również warunki do podjęcia już obecnie poważnych praktycznych kroków w tym kierunku.
Rząd ZSRR uważa, że pierwszym krokiem do takiego polepszenia stosunków między ZSRR a Niemcami powinno być zawarcie porozumienia handlowo-kredytowego.
Rząd ZSRR uważa, że drugim krokiem mogłoby być zawarcie w najbliższym czasie paktu o nieagresji lub potwierdzenie paktu o neutralności z 1926 r., z jednoczesnym przyjęciem specjalnego protokołu, precyzującego zainteresowania umawiających się stron w tych lub innych zagadnieniach polityki zagranicznej, z tym, że ten ostatni będzie stanowił organiczną część paktu.
Tłum. z ros. E. Kozłowski
Powrót do wykazu
chronologicznego
